Lachgas, Distikstofmonoxide, N₂O: Wat Is Het Precies?

Gepubliceerd op:
Categorieën : BlogDrugsonderwijs
Laatst bewerkt :

N₂O: Wat Is Het?


Voordat stikstof bekend werd als betrouwbaar pijnstillend middel en oxidator werd het als recreatieve substantie gebruikt op Britse "lachgas feesten". In dit artikel bekijken we de samenstelling, geschiedenis en de vele toepassingen van lachgas.

Lachgas (ook bekend onder de naam distikstof(mono)oxide, N₂O, of voorheen stikstofoxidule) is een gas dat in de medische wereld bij verdovingen gebruikt wordt. Ook wordt het in de racewereld en voedselindustrie toegepast. Het doet tegenwoordig tevens dienst als goedkope recreatieve substantie die doorgaans weinig problemen veroorzaakt. Bovendien is het in veel landen legaal en veroorzaakt het een prettige kortdurende euforie.

Maar wat is distikstofmonoxide nu precies? In dit artikel gaan we dit populaire gas nader bekijken. We bespreken de structuur, het gebruik, en de geschiedenis ervan.

DISTIKSTOFMONOXIDE: SCHEIKUNDIGE SAMENSTELLING

Distikstofmonoxide is een scheikundige verbinding die iedereen kent onder de naam "lachgas", of kortweg "nitro". Bij kamertemperatuur is distikstofmonoxide een kleurloos en onbrandbaar gas. Het ruikt en smaakt een beetje zoet en/of metaalachtig. Distikstofmonoxide bestaat uit twee belangrijke verbindingen; stikstof en zuurstof. De scheikundige formule is N₂O. Deze formule laat zien dat ieder lachgas-molecuul bestaat uit twee delen stikstof en één deel zuurstof.

TOEPASSINGEN VAN DISTIKSTOFMONOXIDE

N2O Als Narcosemiddel En Als Pijnstiller

Distikstofmonoxide kent tal van toepassingen. Het wordt regelmatig gebruikt in de medische wereld (met name tijdens operaties of tandheelkundige ingrepen) als narcosemiddel en als pijnstiller. Distikstofmonoxide wordt al sinds het midden van de 19e eeuw in de geneeskunde gebruikt.

Tandartsen gebruiken distikstofmonoxide ook vaak als pijnstiller. De patiënten blijven goed bij bewustzijn en kunnen gewoon vragen beantwoorden. Ze blijven volledig functioneel, maar ze voelen geen pijn. Distikstofmonoxide kan ook gebruikt worden om pijn tijdens de bevalling, kleine operatieve ingrepen en acute hartproblemen te verlichten.

Behalve voor medische doeleinden wordt distikstofmonoxide gebruikt als oxidator in raketmotoren. In feite is nitro erg concurrerend in vergelijking met andere oxidatiemiddelen omdat het niet giftig is. Tevens is het makkelijk te bewaren en relatief veilig in een vliegtuig te vervoeren.

Daarnaast wordt distikstofmonoxide in de racewereld gebruikt (waar men het vaak "nitro" noemt). Om specifieker te zijn, wordt het gebruikt om meer zuurstof door de motor te laten stromen. Op die manier wordt de snelheid van een voertuig voor een korte periode opgevoerd.

Distikstofmonoxide kan ook als drijfgas in spuitbussen gebruikt worden. Het is goedgekeurd als voedingsadditief. Het zit daarom vaak in spuitslagroom en kooksprays. Het wordt tevens als "vulgas" gebruikt in plaats van zuurstof in verpakkingen van snackproducten om de groei van bacteriën te verhinderen.

N2O In Spuitslagroom En Kooksprays

DE GESCHIEDENIS VAN DISTIKSTOFMONOXIDE

Distikstofmonoxide werd in 1772 voor het eerst gesynthetiseerd door Joseph Priestley, een Engelse scheikundige. In 1794 werd voor het eerst in het boek "Considerations on the Medical Use and on the Production of Factitious Airs" de mogelijk medische toepassing van distikstofmonoxide beschreven.

James Watt, een van de auteurs, ontwikkelde een apparaat om nitro te produceren. Hij maakte ook een ademhalingsapparaat zodat patiënten het konden inhaleren. Het boek stelde nieuwe medische theorieën voor waarbij het gas behulpzaam kon zijn bij de behandeling van tuberculose en andere longziektes.

In 1798 begonnen de eerste klinische proeven met distikstofmonoxide. Tegen het jaar 1800 constateerden medische onderzoekers de pijnstillende werking van het gas. Het zou echter nog tot het midden van de 19e eeuw duren voordat het algemeen als verdovingsmiddel gebruikt zou gaan worden.

We weten ook dat distikstofmonoxide als een algemeen pijnstillend middel recreatief werd gebruikt; vooral in de Britse upper-class op zogenaamde "lachgas feesten".

DISTIKSTOFMONOXIDE VOOR RECREATIEF GEBRUIK

Distikstofmonoxide Voor Recreatief Gebruik

Een van de belangrijkste effecten veroorzaakt door het inhaleren van distikstofmonoxide is een sterke euforie. Dat is de reden dat het doorgaans "lachgas" genoemd wordt. Lachgas is een relatief vaakgebruikte substantie. In de Global Drug Survey van 2016 is het als zevende meest populaire drug geclassificeerd. Vooral in Groot-Brittannië wordt het veel gebruikt.

Mensen die aan flessen distikstofmonoxide kunnen komen, vullen vaak ballonnen met het gas, waarna ze het uit de ballon in hun longen inhaleren.

In andere gevallen halen mensen het gas uit bussen met spuitslagroom. Dat wordt gedaan door de spuitbus een uurtje rechtop te laten staan. Daardoor zakt de slagroom naar de bodem van de spuitbus. De gebruiker doet zijn mond vervolgens om de top van de spuitbus en drukt de knop rustig naar beneden zodat het gas ontsnapt.

De opkomst van lachgas als recreatieve drug is geen verrassing. Het is namelijk in de meeste landen legaal. Tevens is het goedkoop, makkelijk toe te dienen en krijg je er een kortdurend euforisch gevoel van.

Lachgas wordt ook vaak in combinatie met andere recreatieve substanties gebruikt om de effecten te versterken.

DE GEVAREN VAN HET GEBRUIK VAN DISTIKSTOFMONOXIDE

Lachgas Kan Duizeligheid Veroorzaken

Net als veel andere recreatieve substanties kent het gebruik van distikstofmonoxide ook enkele negatieve effecten. Het wordt echter over het algemeen als een stof met weinig risico's beschouwd.

Het inhaleren van lachgas kan duizeligheid veroorzaken, alsmede overgeven en misselijkheid; een vaak voorkomende bijwerking na operaties waarbij het gas als narcosemiddel wordt gebruikt. Het inhaleren van distikstofmonoxide kan ook longschade veroorzaken.

Naast de nadelige gevolgen voor de gezondheid is van distikstofmonoxide aangetoond dat het de ozonlaag aantast. Van ruwweg 30% van alle distikstofmonoxide in de atmosfeer neemt men aan dat dit door de mens is veroorzaakt, met name door de landbouw.

Steven Voser

Geschreven door: Steven Voser
Steven Voser is een Emmy genomineerde freelance journalist die een hoop ervaring heeft opgedaan in de loop van de tijd. Mede door zijn passie voor alles wat met cannabis te maken heeft, spendeert hij nou veel tijd aan het ontdekken van de wereld van wiet.

Ontdek onze schrijvers